Gazze’deki Sağlık Bakanlığı, Ekim 2023 tarihinden bu yana aralıksız şekilde devam eden krizde yaşamını yitirenlerin sayısının 73 bin 349 seviyesine ulaştığını kamuoyuna duyurdu. Bölge genelinde insani durum her geçen gün telafisi imkansız bir boyutta ağırlaşırken, uluslararası toplumun gözleri önünde sivil altyapı büyük ölçüde çökme noktasına gelmiş durumdadır. Güncellenen Gazze’de can kaybı verileri, bölgedeki sivil halkın uzun süredir maruz kaldığı derin trajediyi bir kez daha tüm çıplaklığıyla gözler önüne seriyor.
Güncel Can Kaybı Verisi: Gazze’deki Sağlık Bakanlığı kayıtlarına göre, Ekim 2023’ten bu yana hayatını kaybedenlerin toplam sayısı 73 bin 349 olarak güncellenmiştir.
Ağırlaşan İnsani Koşullar: Temel yaşam malzemelerine erişimin kısıtlı olduğu bölgede, yaralıların tedavisi ve sivil halkın güvenliği konusunda kriz giderek derinleşmektedir.
Ekim 2023’ten Bugüne Derinleşen İnsani Kriz
Katil İsrail saldırıları altında yaşam mücadelesi veren Filistinli siviller için zaman, Ekim 2023‘ten bu yana adeta durmuş durumdadır. İlk günden itibaren yoğun bombardıman altında kalan Gazze Şeridi, modern tarihin tanık olduğu en büyük insani krizlerden birine sahne olmaktadır. Gazze’deki Sağlık Bakanlığı tarafından paylaşılan son raporlar, sadece hayatını kaybedenlerin sayısının 73 bin 349’a yükseldiğini göstermekle kalmıyor, aynı zamanda yüz binlerce insanın evsiz, susuz ve temel gıdadan yoksun bir şekilde hayatta kalma savaşı verdiğini de belgeliyor.
Bölgedeki yerel kaynaklar ve uluslararası yardım kuruluşları, saldırıların sadece can almakla kalmadığını, toplumun belkemiği olan sivil yaşam alanlarını, eğitim kurumlarını ve ibadethaneleri de hedef aldığını vurguluyor. Şehir merkezleri ve sığınmacıların yoğunlaştığı mülteci kampları, aralıksız devam eden hava ve kara operasyonları sebebiyle enkaz yığınlarına dönüşmüş durumdadır.
[EDİTÖRÜN NOTU / BUNU BİLİYOR MUYDUNUZ?]
- Sivil Altyapı Yıkımı: Ekim 2023’ten bu yana süregelen yoğun saldırılarda Gazze’deki sivil altyapının yaklaşık yüzde 90’lık bölümünün tamamen tahrip edildiği tahmin edilmektedir.
- Kayıp ve Enkaz Altındaki Vakalar: Resmi olarak açıklanan can kaybı verilerine ek olarak, binlerce kişinin hala yıkılan binaların enkazı altında olduğu; sivil savunma ekiplerinin malzeme ve yakıt eksikliği nedeniyle kurtarma çalışmalarını yürütemediği bilinmektedir.
- Çocukların Durumu: Çatışmaların en büyük mağduru olan çocuklardan on binlercesi ebeveynlerini kaybederek yetim veya öksüz kalmıştır.
Hastaneler ve Sağlık Sisteminin Çöküşü
Bölgedeki sağlık altyapısı, artan yaralı sayısına ve sürekli hastanelere getirilen sivil vakalara yanıt veremeyecek duruma gelmiştir. Gazze’deki Sağlık Bakanlığı yetkililerinin ısrarla altını çizdiği üzere, tıbbi malzeme eksikliği, elektrik kesintileri ve temel ilaç tedarikindeki aksaklıklar, doktorların işlerini yapmasını imkansız kılmaktadır. Ameliyathanelerin kapasitesi çoktan aşılmış, yoğun bakım üniteleri ise tam anlamıyla kilitlenmiş durumdadır.
Güncel veriler, saldırılar sonucu yaralanan sivillerin tedavisinde karşılaşılan zorlukların, can kayıplarını dolaylı olarak daha da artırdığına işaret etmektedir. Tedavi edilebilir durumdaki birçok Filistinli yaralı, gerekli tıbbi müdahale ve operasyon imkanlarının yetersizliği nedeniyle maalesef yaşamını yitirmektedir. Hastane koridorları, temel barınma ihtiyacını karşılamak için bölgeye sığınan sivillerle dolup taşarken, sağlık çalışanları kendi hayatlarını hiçe sayarak görevlerini sürdürmeye çabalamaktadır.
Uluslararası Toplumun Duruşu ve İnsani Yardım Çıkmazı
Bölgede yaşanan ve 73 bin 349 kişinin hayatını kaybetmesiyle sonuçlanan bu ağır trajedi karşısında, uluslararası toplumun ve küresel karar alıcı mekanizmaların tutumu ciddi tartışma konusu olmaya devam etmektedir. Birleşmiş Milletler (BM) ve ona bağlı alt kuruluşlar, bölgedeki insani krizin boyutlarını her fırsatta raporlamakta ve acil ateşkes çağrısında bulunmaktadır. Ancak diplomatik arenada atılan adımların sahaya yansıması son derece kısıtlı ve yavaş olmaktadır. Uluslararası hukuk uzmanları ve insan hakları savunucuları, sivillerin korunmasına yönelik küresel sözleşmelerin bu süreçte işlevsiz kaldığına dikkat çekmektedir.
Özellikle Refah Sınır Kapısı üzerinden bölgeye ulaştırılmaya çalışılan insani yardım tırları, artan güvenlik endişeleri ve uygulanan katı prosedürler nedeniyle ihtiyacın çok küçük bir kısmını karşılayabilmektedir. Gazze’de can kaybı oranlarının sadece doğrudan bombardımanlarla değil, aynı zamanda açlık, susuzluk ve salgın hastalıklar gibi ikincil nedenlerle de artış eğiliminde olduğu gözlemlenmektedir. Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) tarafından yayımlanan bültenlerde, temiz suya erişimin durma noktasına gelmesinin özellikle çocuklarda ve yaşlılarda ölümcül enfeksiyonlara yol açtığı vurgulanmaktadır.
Lojistik Altyapının Çöküşü ve Gıda Güvenliği
Krizin en temel ve can yakıcı boyutlarından biri de gıda güvenliği konusudur. Tarım arazilerinin zarar görmesi, balıkçılık faaliyetlerinin durması ve dışarıdan gıda tedarikinin neredeyse tamamen kesilmesi, Gazze Şeridi’nde kitlesel bir açlık tehlikesini beraberinde getirmiştir. Fırınlar, su arıtma tesisleri ve gıda depoları gibi sivil yaşamın devamlılığı için hayati öneme sahip tesisler, yakıt eksikliği ve yapısal hasarlar sebebiyle hizmet verememektedir.
Yardım kuruluşlarının bölgedeki personelleri, temel gıda maddelerinin dağıtımı sırasında ciddi güvenlik riskleri atlatmakta, çoğu zaman kısıtlı yardımlar izdihamlara ve çaresiz bekleyişlere sahne olmaktadır. Uluslararası gıda güvenliği endekslerine göre, bölge nüfusunun tamamına yakını akut gıda güvensizliği yaşamaktadır. Bu durum, bebek mamasından temel tahıl ürünlerine kadar her türlü yaşamsal kaleme olan ihtiyacı had safhaya çıkarmıştır.
Gazze’nin Demografik Gerçekleri ve Krizin Derinliği
Süregelen çatışmaların neden bu denli yüksek sivil zayiata yol açtığını anlamak için Gazze’nin demografik yapısını ve coğrafi kısıtlılıklarını incelemek gerekmektedir. Yaklaşık 365 kilometrekarelik dar bir sahil şeridine sıkışmış olan bölge, kilometrekare başına düşen insan sayısı bakımından dünyanın en yüksek nüfus yoğunluğuna sahip alanlarından biridir. Çatışmalar başlamadan önce yaklaşık 2.3 milyon insanın yaşadığı bu şeritte, nüfusun yarısından fazlasını çocuklar ve gençler oluşturmaktaydı.
Bu yoğun demografik yapı, herhangi bir askeri operasyonun veya hava saldırısının doğrudan sivil yerleşim alanlarını etkilemesini kaçınılmaz kılmaktadır. İnsanların çatışma bölgelerinden kaçıp sığınabilecekleri güvenli bir “arka bölge” bulunmamaktadır. Kuzeyden güneye doğru sürekli göç etmeye zorlanan Filistinli siviller, kurulan derme çatma çadır kentlerde, en temel hijyen koşullarından bile yoksun bir şekilde yaşamaya çalışmaktadır. Kış aylarının getirdiği soğuk hava ve yağışlar da barınma krizini daha da içinden çıkılmaz bir hale getirmiştir.
Psikolojik Yıkım ve Gelecek Nesiller Üzerindeki Etki
Fiziksel yıkımın ve can kayıplarının yanı sıra, aylar süren bu kesintisiz travmanın toplum üzerinde bıraktığı psikolojik yıkım, on yıllar boyunca silinemeyecek izler barındırmaktadır. Her gün bombalama sesleriyle uyanan, sevdiklerinin kaybına tanıklık eden ve sürekli bir ölüm korkusuyla yaşayan Gazze halkı, derin bir travma sonrası stres bozukluğu sarmalına itilmiştir. Özellikle gelişim çağındaki çocukların eğitim haklarından mahrum kalması, oyun oynayacakları sokakların enkaza dönmesi ve ailelerini kaybetmeleri, bütün bir neslin geleceğini karanlığa gömmektedir.
Uzmanlar, savaşın sona ermesi durumunda dahi psikososyal destek ve rehabilitasyon süreçlerinin çok uzun ve meşakkatli olacağını belirtmektedir. Ancak mevcut durumda, hayatta kalma mücadelesi öylesine baskındır ki, ruh sağlığı gibi konular tamamen ikinci plana atılmak zorunda kalmıştır. Gazze’deki Sağlık Bakanlığı tarafından açıklanan 73 bin 349 can kaybı, sadece bir istatistik olmanın ötesinde, her biri bir hikayeye, bir aileye ve bir geleceğe sahip olan insanların yok oluşunu temsil etmektedir.
Kaynak: BHA
