Tesla, Kanada’nın Manitoba eyaletinin elektrikli araç teşvik programından kendisini çıkarması nedeniyle dava açtı ve bu mücadele artık mahkeme salonuna taşındı. Eyalet, Tesla’nın itirazını reddetmesi için Manitoba King’s Bench Mahkemesi’ne başvurdu. Tesla ise bu yasağın Kanadalı müşterilerine şimdiye kadar en az 560.000 dolarlık kayıp yaşattığını söylüyor.
Manitoba Neden Tesla’yı Kesti?
Manitoba, 2024 yazında 25 milyon Kanadalı dolarlık EV teşvik programını başlattı. Program, 70.000 doların altındaki yeni bir EV için 4.000 dolara, kullanılmış bir EV için ise 2.500 dolara varan indirimler sunuyordu.
Ancak Mart 2025 bütçesinde NDP hükümeti, Tesla ve Çin menşeli araçları uygunluk listesinden çıkardı. Hükümet bunun nedenini gizlemedi. Maliye Bakanı Adrien Sala, bu hamleyi ekonomiyi “Trump’a karşı koruma” ve ABD tarifelerine karşı “dirsek teması” olarak nitelendirdi. Başbakan Wab Kinew ise daha açık bir dille, bunu doğrudan Elon Musk’ın Trump’ın Kanada’ya yönelik eylemlerine verdiği desteğe bağladı: “Onu kestik.”
İşin garip tarafı, Tesla’nın programdan atılmadan önce en büyük yararlanıcı olması. Bilgi edinme talepleriyle elde edilen mahkeme belgelerine göre Tesla araçları, Ağustos 2024 ile Şubat 2025 arasında 337 kez teşvik alarak yaklaşık 1,3 milyon dolar topladı. Bu, eyaletin dağıttığı tüm EV teşviklerinin yüzde 20’sinden fazlası.
Tesla için Kanada’daki teşviklerle ilgili zorlu bir dönem. 2025’in başlarında otomobil üreticisi, federal EV teşvik programı sona ererken şüpheli sayıda son dakika başvurusu yaptığı için Kanada’nın federal EV teşvik programından men edilmişti.
Tesla Ne İddia Ediyor?
Tesla, Haziran ayında yargısal inceleme başvurusunda bulundu ve dava sürece dayanıyor. Şirket, dışlanmanın mantıksız, şeffaf olmayan ve haksız olduğunu savunuyor. Kendilerine resmi bir açıklama yapılmadığını, kararı hangi yetkilinin verdiğini veya yetkisinin olup olmadığını bilmediklerini ve kararı medya haberlerinden öğrendiklerini belirtiyor.
Argümanın özü, Tesla’nın hedef alınmış olması. ABD merkezli başka hiçbir otomobil üreticisi programdan çıkarılmadı, sadece Tesla. Şirket ayrıca Nova Scotia’da kayıtlı bir Kanada şirketi olduğunu ve Kanadalıları istihdam ettiğini de vurguluyor.
Tesla iki şey istiyor: programa yeniden dahil edilme ve kesinti tarihinden sonra Tesla satın alan müşterilere geriye dönük teşviklerin ödenmesi.
Davayı Etkileyen Ontario Emsali
Tesla bu hamleyi daha önce de yapmıştı ve kazanmıştı. 2018’de Ontario’nun Ford hükümeti EV teşvikini sona erdirdi ancak geçişi Tesla’yı dışarıda bırakacak şekilde düzenledi. Tesla dava açtı ve bir yargıç uygulamayı “keyfi ve yasa dışı” bularak eyaleti, program sona ermeden önce uygun Tesla alıcılarına ödeme yapmaya zorladı.
Bu davanın etkileri Manitoba’nın ötesine uzanıyor. Britanya Kolumbiyası, Nova Scotia ve Prens Edward Adası da 2025’te benzer ticaret gerilimi gerekçeleriyle Tesla’yı kendi teşvik programlarından çıkardı. Burada kazanılacak bir zafer, Tesla’ya hepsine karşı dava açmak için bir emsal oluşturabilir.
Siyasi ve Ekonomik Yansımalar
Bu olay, ABD’nin Kanada ile ticaret anlaşmasını bozmasının ve Kanada’nın ABD’nin bir eyaleti olacağı yönündeki söylemlerin etkisini gözler önüne seriyor. Pek çok Amerikalı, Trump yönetiminin bu söylemlerinin ve politikalarının gerçek dünyada yankı bulduğunu tam olarak anlamıyor. Bu tür kararların gerçek sonuçları var ve Tesla’nın bu durumda ne ilgisi olduğu sorulabilir.
Dışarıdan bakıldığında, bir ülke şirketlerin ve milyarderlerin politikacıları satın almasına izin veriyorsa – ki ABD’de Elon Musk’ın Trump’ı seçtirmek için 250 milyon dolar harcaması örneği var – o zaman bu milyarderler ve şirketler de bu politikaların sorumluluğunu taşır. Bu, ABD hükümetinin Çinli şirketlere CCP ile bağlantıları nedeniyle yaptırım uygulamasına benziyor. Çin’de CCP şirketleri etkilerken, ABD’de şirketler hükümeti etkiliyor.
Manitoba’nın Tesla’yı teşvik programından çıkarması, siyasi bir hamle olarak görülse de hukuki sonuçları ağır olabilir. Tesla’nın Ontario’daki emsali, bu tür keyfi uygulamaların mahkemede kabul görmediğini gösteriyor. Bu dava, yalnızca Manitoba’daki Tesla müşterilerini değil, diğer eyaletlerdeki benzer uygulamaları da etkileyebilir. Siyasi gerilimlerin ticari ve hukuki sonuçları, şirketlerin ve tüketicilerin hayatını doğrudan etkiliyor.
Kaynak: Haber Merkezi
