KBRN Personeline Zonguldak’ta Hayat Kurtarma Eğitimi

Türk Silahlı Kuvvetleri’nin en donanımlı ve stratejik birimlerinden biri olan KBRN Savunma ve Güvenlik Tugay Komutanlığı, afet ve acil durumlara müdahale kapasitesini artırmak adına çok kritik bir eğitim sürecini geride bıraktı. “Karaelmas diyarı” Zonguldak, bu kez yerin metrelerce altındaki tecrübesini Mehmetçik ile paylaşmak için ev sahipliği yaptı.

Mehmetçik ve Madenci Tecrübesi Buluştu

Milli Savunma Bakanlığı (MSB), ordumuzun harekat kabiliyetini artırmak ve personelin farklı senaryolara hazırlıklı olmasını sağlamak amacıyla yürüttüğü eğitim faaliyetlerine bir yenisini daha ekledi. Özellikle kimyasal, biyolojik, radyolojik ve nükleer tehditlere karşı “ilk müdahale” gücü olarak bilinen KBRN Savunma ve Güvenlik Tugay Komutanlığı, bu kez rotasını Zonguldak’a çevirdi.

Maden ocaklarında yaşanabilecek göçük, gaz sızıntısı ve patlama gibi felaketlerde “can kurtarma” konusunda dünyanın sayılı ekipleri arasında gösterilen Türkiye Taşkömürü Kurumu (TTK) tahlisiye ekipleri, bilgi ve birikimlerini askeri personele aktardı. Zonguldak’ta gerçekleştirilen bu eğitim, kurumlar arası iş birliğinin ve tecrübe paylaşımının en somut örneklerinden biri olarak kayıtlara geçti.

KBRN İçin Neden “Tahlisiye” Önemli?

Kamuoyunda genellikle sadece savaş durumlarında görev yaptığı düşünülen KBRN birlikleri, aslında barış zamanında yaşanan endüstriyel kazalar, doğal afetler ve büyük çaplı sızıntılarda da hayati bir rol üstlenmektedir. KBRN Savunma ve Güvenlik Tugay Komutanlığı personelinin, TTK’dan aldığı “Tahlisiye” yani maden arama kurtarma eğitimi, birliğin operasyonel esnekliğini artırmayı hedefliyor.

Bir KBRN uzmanının, zehirli gazların olduğu dar bir tünelde, yıkılmış bir binanın bodrum katında veya endüstriyel bir tesisin sızdırmazlık gerektiren bölümlerinde nasıl hareket edeceğini bilmesi, hem kendi can güvenliği hem de kurtaracağı siviller için kritik önem taşır. TTK’nın uzman tahlisiye ekipleri, yer altındaki zorlu koşullarda, kısıtlı görüş mesafesinde ve solunum cihazlarıyla (Oksijenli Ferdi Kurtarıcılar-OFK) nasıl çalışılacağını Mehmetçik’e uygulamalı olarak gösterdi.

[EDİTÖRÜN NOTU / BUNU BİLİYOR MUYDUNUZ?]

• Tahlisiye Ne Demektir? Dilimize Arapçadan geçen “Tahlisiye” kelimesi, “kurtarma, halas etme” kökünden gelmektedir. Özellikle madencilik literatüründe, yer altındaki kaza ve göçüklerde arama-kurtarma yapan, özel donanımlı ve yüksek eğitimli ekiplere “Tahlisiye Ekibi” denir. Zonguldaklı madenciler, bu alandaki tecrübeleriyle “yer altı kaplanları” olarak da anılırlar.

Zonguldak: Kurtarma Eğitiminin Doğal Laboratuvarı

Eğitim için Zonguldak’ın seçilmesi tesadüf değil. Türkiye Taşkömürü Kurumu, yüz yılı aşkın madencilik kültürüyle, yerin yüzlerce metre altında yaşam mücadelesi verme konusunda eşsiz bir hafızaya sahip. MSB’den yapılan açıklamada, eğitimin TTK Genel Müdürlüğü koordinesinde gerçekleştiği vurgulandı.

Bu eğitimlerde askerlerimiz, sadece teorik bilgiyle yetinmeyip, madencilerin kullandığı özel ekipmanları tanıma, gaz maskeleriyle efor sarf etme, dar ve kapalı alanlarda (confined space) yön bulma ve yaralı tahliyesi gibi konularda simülasyonlara katıldılar. Maden ocaklarının o kendine has, klostrofobik ve zorlu atmosferi, KBRN personelinin psikolojik dayanıklılığını test etmek ve geliştirmek için de doğal bir laboratuvar ortamı sundu.

6 Şubat Kahramanları Tecrübelerini Aktarıyor

Türkiye, 6 Şubat 2023 tarihinde yaşadığı “Asrın Felaketi” ile sarsıldığında, Zonguldaklı madencilerin, yani “yer altı kaplanlarının” enkaz altındaki canları kurtarmak için nasıl insanüstü bir gayret gösterdiğine tüm dünya şahit olmuştu. Daracık dehlizlere gözünü kırpmadan giren, “domuz damı” tahkimatlarıyla enkazı ayakta tutan madenciler, arama kurtarma literatürüne yeni bir sayfa eklemişti. İşte KBRN Savunma ve Güvenlik Tugay Komutanlığı personelinin aldığı bu eğitim, aslında o acı tecrübelerden ders çıkararak geleceğe hazırlanmanın bir parçasıdır.

Bir KBRN personelinin görev sahası sadece kimyasal bir saldırı anı değildir; aynı zamanda kimyasal sızıntı riski olan yıkılmış bir binaya veya radyasyon tehlikesi bulunan çökmüş bir tesise girmeyi de kapsayabilir. Bu senaryolarda, sadece gaz maskesi takmak veya koruyucu kıyafet giymek yetmez; aynı zamanda o dar ve yıkılmaya müsait alanda nasıl hareket edileceğinin, enkazın nasıl sabitleneceğinin ve yaralının o daracık alandan zarar verilmeden nasıl çıkarılacağının bilinmesi gerekir. TTK’nın usta madencileri, Mehmetçik’e işte bu “hayat kurtaran ince detayları” öğretti. Yılların birikimiyle oluşan madenci sezgisi, askeri disiplinle birleşerek ortaya muazzam bir müdahale gücü çıkardı.

Psikolojik Savaş: Karanlıkla ve Kısıtlı Alanla Mücadele

Zonguldak’taki bu eğitimin belki de en zorlu kısmı fiziksel değil, psikolojik boyutuydu. KBRN personeli, görev tanımı gereği zaten koruyucu maskeler ve kalın tulumlar içinde çalışmaya alışkındır. Ancak bir maden ocağının derinliklerinde, oksijenin kısıtlı olduğu, zifiri karanlığın hakim olduğu ve üzerinizde tonlarca kaya kütlesinin baskısının hissedildiği bir ortamda çalışmak, bambaşka bir mental dayanıklılık gerektirir.

MSB’nin paylaştığı eğitimin detaylarında, personelin bu zorlu koşullara adapte olması hedeflendi. Klostrofobi (kapalı alan korkusu) ile başa çıkma, stres altında doğru karar verme ve ekip arkadaşına körü körüne güvenme gibi unsurlar, tahlisiye eğitiminin görünmeyen ama en kritik kazanımları arasında yer aldı. Bir asker için savaş sahasındaki stres neyse, yer altındaki o basık atmosfer de benzer bir baskı yaratır. Zonguldak’taki eğitim sahaları, personelin bu baskı altında bile soğukkanlılığını koruyarak, gaz ölçüm cihazlarını doğru okumasını, tahliye planını doğru uygulamasını ve paniğe kapılmadan görevi tamamlamasını sağladı.

Geleceğin Tehditlerine Hibrit Hazırlık

Dünya genelinde tehdit algıları değişiyor. Artık sadece konvansiyonel savaşlar değil, endüstriyel kazalar, terör saldırıları sonucu oluşan kimyasal sızıntılar veya büyük doğal afetler de ulusal güvenliğin bir parçası. Milli Savunma Bakanlığı, bu vizyonla hareket ederek birliklerin yeteneklerini çeşitlendiriyor. KBRN Tugayı’nın Zonguldak’ta aldığı tahlisiye eğitimi, “hibrit tehditlere hibrit cevap” stratejisinin bir yansımasıdır.

Bu eğitim sayesinde, olası bir nükleer santral kazasında veya kimyasal madde üreten bir fabrikanın çökmesi durumunda, KBRN birlikleri sadece radyasyon veya gaz ölçümü yapmakla kalmayacak; aynı zamanda o tesisin enkazına girip teknik kurtarma yapabilecek yetkinliğe de erişmiş olacak. Türkiye Taşkömürü Kurumu (TTK) ile Türk Silahlı Kuvvetleri (TSK) arasındaki bu sinerji, kurumlar arası duvarların kalktığını ve “tek hedef: vatan güvenliği” anlayışıyla hareket edildiğini gösteriyor.

Sonuç: Zonguldak’tan Güçlü Bir Mesaj

Zonguldak, emeğin ve alın terinin başkenti olarak bilinir. Ancak bu eğitimle birlikte, aynı zamanda ulusal güvenliğimizin eğitim üslerinden biri olduğunu da kanıtlamış oldu. KBRN Savunma ve Güvenlik Tugay Komutanlığı personelinin, madenci baretini takıp tahlisiye teçhizatını kuşandığı o anlar, Türkiye’nin afet müdahale kapasitesine eklenen yeni bir güç halkasıdır.

Bu eğitim, bir sertifika programından çok daha fazlasıdır; olası bir felaket anında bir canın daha kurtarılması, bir ailenin daha yüzünün gülmesi demektir. Madencinin tecrübesi ile askerin disiplini Zonguldak’ta harmanlanmış ve ortaya, her türlü zorluğa göğüs gerebilecek çelikten bir irade çıkmıştır. Türkiye, bu tür proaktif eğitimlerle, gelecekte karşılaşabileceği tüm risklere karşı hazırlıklı olduğunu dosta düşmana bir kez daha ilan etmiştir.

Kaynak: Hibya Haber Ajansı