Ticaret Bakanlığı tarafından hazırlanan Ticari Reklam ve Haksız Ticari Uygulamalar Yönetmeliği‘nde yapılan değişiklikler, 1 Ağustos 2026 itibarıyla yürürlüğe giriyor. Dijital reklamlardan influencer paylaşımlarına, yapay zeka destekli içeriklerden indirim kampanyalarına kadar birçok alanda tüketiciyi korumaya yönelik yeni kurallar geliyor. İşte detaylar…
Hedefli reklamlarda şeffaflık zorunlu
Yeni düzenlemeye göre, tüketicilerin çevrim içi davranışları ve kişisel verileri analiz edilerek sunulan hedefli reklamlarda, reklam verenler reklamın hangi kriterlere göre gösterildiğini ve bu kriterlerin nasıl değiştirilebileceğini tüketicilere açık ve kolay erişilebilir şekilde bildirmekle yükümlü olacak. Ayrıca çocuklara yönelik kişisel verilere dayalı profilleme yöntemiyle hedefli reklam yapılması yasaklandı.
Influencer paylaşımlarına net ibare
Sosyal medya etkileyicileri tarafından yapılan tanıtımlarda, herhangi bir ücret, indirimli ürün veya hizmet ya da etkinlik katılımı karşılığında menfaat sağlanması halinde paylaşımlarda “reklam” veya “tanıtım” ibaresinin açık şekilde yer alması zorunlu olacak.
İndirim kampanyalarında yeni fiyat gösterme kuralı
Şartlı satış kampanyaları da indirimli satış reklamlarına ilişkin kurallara tabi tutulacak. İndirimli satışlarda, indirimin başlangıcından önceki son 10 gün içinde uygulanan en düşük fiyat, indirim öncesi fiyat olarak gösterilebilecek. Meyve, sebze gibi çabuk bozulabilen ürünler ile hizmetlerde ise indirimden önceki son fiyat esas alınacak.
Yasaklı alanlar genişliyor
Yönetmelikle birlikte falcı, medyum, astrolog ve benzeri hizmetlerin reklamlarına yönelik mevcut yasak sürerken, yasa dışı bahis ve kumarın yanı sıra yasa dışı şans oyunlarına ilişkin reklamlar da yasak kapsamına alındı.
Yapay zeka reklamlarında etiketleme şart
Yapay zeka kullanılarak insandan ayırt edilmesi güç dijital karakterlerin yer aldığı reklamlarda bunun açık, anlaşılır ve ayırt edilebilir şekilde belirtilmesi zorunlu hale getirildi. Ayrıca, gerçek kişilerin yapay zeka teknolojileriyle oluşturulan dijital kopyalarının bir ürün veya hizmeti deneyimlemiş ya da tavsiye ediyormuş izlenimi veren reklamlarda kullanılmasına izin verilmeyecek.
Çevresel beyanlara sıkı denetim
Düzenleme kapsamında çevresel beyan içeren reklamlara da yeni kurallar getirildi. “Çevre dostu” gibi genel ifadelerin herhangi bir açıklama yapılmadan kullanılması yasaklandı. Çevresel iddiaların ürün veya hizmetin yaşam döngüsünün hangi aşamasına ilişkin olduğunun belirtilmesi zorunlu tutulurken, bu beyanların yetkili kurumlar, üniversiteler veya akredite kuruluşlardan alınan belgelerle doğrulanması gerekecek.
Tüketici değerlendirmelerinde süre kısalıyor
Tüketici değerlendirmelerinin yayımlanmasına ilişkin süreçte de değişikliğe gidildi. Satıcı veya sağlayıcılara değerlendirmeler yayımlanmadan önce tanınan cevap süresi 72 saatten 48 saate indirildi. Bu süre içinde yanıt verilmemesi halinde değerlendirmeler doğrudan yayımlanabilecek.
Takviye edici gıdaların, normal beslenmenin yerine geçiyormuş izlenimi oluşturacak şekilde tanıtılması yasaklandı. Sağlık beyanı kapsamı dışında kalan hususlarda ise karşılaştırmalı reklam yapılabilecek.
Yönetmelikle ayrıca akademik unvanların tüketiciyi yanıltacak biçimde kullanılmasının önüne geçilmesi hedeflenirken, satın alma süreci doğrulanamayan platformlardan alınan tüketici değerlendirmelerinin yayımlanmasına da izin verilmeyecek. Değerlendirmelerin farklı başlıklar altında sunulması halinde ise tüm yorumların tüketicinin kolayca ulaşabileceği şekilde birlikte gösterilmesi zorunlu olacak.
Tüketici için yeni bir dönem
1 Ağustos 2026’da yürürlüğe girecek bu düzenlemeler, dijital çağın getirdiği aldatıcı reklam ve haksız uygulamalara karşı tüketicilere önemli korumalar sağlıyor. Özellikle influencer pazarlaması, yapay zeka içerikleri ve indirim kampanyaları gibi alanlarda getirilen kurallar, tüketicilerin daha bilinçli ve güvenli alışveriş yapmasına olanak tanıyacak. Ticaret Bakanlığı’nın bu adımı, dijital ekonomide güven ortamını güçlendirecek önemli bir reform olarak değerlendiriliyor.
Kaynak: BHA
