Kahramanmaraş Göksun’da Tedirgin Eden Deprem

Türkiye, coğrafi konumu gereği sık sık yüzleşmek zorunda kaldığı deprem gerçeğiyle bugün bir kez daha sarsıldı. Afet ve deprem geçmişi nedeniyle hassasiyetin oldukça yüksek olduğu Kahramanmaraş bölgesinden, öğle saatlerinde vatandaşları kısa süreli endişeye sevk eden bir haber geldi. Yerel saatle 13:19’da meydana gelen sarsıntı, özellikle Göksun ilçesi ve çevresinde net bir şekilde hissedildi. Yerin altındaki hareketlilik, bölge halkına o bildik, soğuk ve tedirgin edici saniyeleri bir kez daha yaşattı.

Yerin 7 Kilometre Altında Hareketli Dakikalar

16 Ocak 2026 Cuma günü, haftanın son iş gününde öğle molasının hemen ardından gelen sarsıntı, AFAD ve diğer sismik veri merkezlerinin radarlarına anında yansıdı. Teknik veriler incelendiğinde, depremin büyüklüğünün 4.0 (ML) olduğu görüldü. Bu büyüklük, sismoloji literatüründe genellikle “hafif şiddette” olarak sınıflandırılsa da, depremin oluş derinliği hissedilme oranını doğrudan etkileyen en kritik faktör olarak öne çıkıyor.

Verilere göre sarsıntı, yerin sadece 7.01 kilometre derinliğinde gerçekleşti. Jeoloji uzmanlarının her fırsatta dile getirdiği gibi, yüzeye yakın (sığ) depremler, büyüklükleri matematiksel olarak az olsa bile yüzeydeki yapılar ve insanlar üzerinde daha sert bir “vuruş” etkisi yaratabiliyor. Bu nedenle Göksun merkezli bu sarsıntının, yerin 20-30 kilometre altında gerçekleşen benzer büyüklükteki bir depreme göre çok daha net ve gürültülü bir şekilde hissedildiği tahmin ediliyor. Bölgedeki vatandaşlar, sarsıntıyı bir beşik sallanmasından ziyade, alttan vuran ani bir darbe şeklinde hissettiklerini belirtiyorlar.

Merkez Üssü Yeniyapan: Fay Hattının Kalbi

Koordinat verileri (38.1511 Enlem, 36.6561 Boylam) harita üzerinde işlendiğinde, sarsıntının tam merkezinin Kahramanmaraş’ın Göksun ilçesine bağlı Yeniyapan mevkii olduğu ortaya çıkıyor. Depremin “sıfır noktası” olarak tanımlayabileceğimiz bu lokasyon, yerleşim yerine sadece 1.47 kilometre mesafede bulunuyor. Yani Yeniyapan sakinleri, depremi kelimenin tam anlamıyla ayaklarının altında hissetti.

Bununla birlikte sarsıntının etki alanı sadece Yeniyapan ile sınırlı kalmadı. Merkez üssüne yakın diğer yerleşim birimleri olan Karaömer (5.08 km), Esenköy (5.59 km) ve Kanlıkavak (6.08 km) gibi köylerde de sarsıntı eş zamanlı olarak duyumsandı. Kırsal mimarinin yoğun olduğu bu bölgelerde, 4.0 büyüklüğündeki bir deprem genellikle yıkıcı bir etki yaratmasa da, yapı stoğunun yorgunluğu ve geçmiş depremlerden kalan travmalar, her sarsıntıyı psikolojik olarak daha büyük bir boyuta taşıyabiliyor.

[EDİTÖRÜN NOTU / BUNU BİLİYOR MUYDUNUZ?]

• Deprem Büyüklüğü (ML) Nedir? Haberlerde sıkça duyduğumuz “ML” (Richter Ölçeği/Yerel Büyüklük), özellikle 6.0’dan küçük ve sığ depremlerin ölçümünde kullanılan en yaygın yöntemdir.
• Neden Sığ Depremler Daha Çok Hissedilir? Enerji dalgaları yüzeye çıkarken mesafe kısaldıkça enerjilerini korurlar. 7 km gibi sığ bir derinlik, deprem dalgasının sönümlenmeden doğrudan binaların temeline ulaşması anlamına gelir. Bu yüzden 4.0’lık sığ bir deprem, 5.0’lık derin bir depremden daha sarsıcı gelebilir.

Çevre İllerden De Hissedildi

Sarsıntının etkisi, sadece Kahramanmaraş deprem bölgesinin kalbi olan Göksun ile sınırlı kalmadı. Deprem dalgaları, odak noktasından dairesel olarak yayılarak komşu illerin sınırlarına kadar ulaştı. Verilere göre Kahramanmaraş il merkezine yaklaşık 67 kilometre uzaklıkta gerçekleşen bu olay, Kayseri sınırına da oldukça yakın bir noktada meydana geldi.

Kayseri il merkezine kuş uçuşu yaklaşık 120 kilometre mesafede olan deprem, özellikle yüksek katlı binalarda oturan veya o sırada hareketsiz halde bulunan Kayserili vatandaşlar tarafından da hafif şekilde hissedildi. Aynı şekilde Osmaniye (125 km), Gaziantep (136 km) ve Malatya (146 km) gibi çevre iller de sismik dalgaların ulaştığı coğrafyalar arasındaydı. Bölge halkı, 2023 yılında yaşanan büyük felaketin anıları tazeyken, en ufak bir yer hareketinde bile haklı bir tedirginlik yaşıyor. Uzmanlar, bu tür orta-küçük ölçekli depremlerin bölgenin tektonik yapısının doğal bir sonucu olduğunu, ancak her zaman hazırlıklı olunması gerektiğini vurguluyor.

Afşin ve Kırsal Mahallelerde “Yeraltı Uğultusu”

Depremin teknik verilerini detaylandırdığımızda, sarsıntının sadece Göksun ile sınırlı kalmayıp, kuzey komşusu Afşin ilçesi sınırlarına da dayandığını görüyoruz. Veri tablosundaki koordinatlar incelendiğinde, merkez üssüne en yakın ikinci yerleşim yerinin, idari olarak Afşin’e bağlı olan Karaömer Mahallesi olduğu dikkat çekiyor. Sadece 5.08 kilometre mesafede gerçekleşen bu kırılma, Afşin’in güney köylerinde de Göksun’dakine benzer bir şiddetle hissedildi.

Bölge halkından edinilen ilk izlenimler, deprem anında sarsıntıdan hemen önce derinden gelen bir uğultu duyulduğu yönünde. Uzmanlar, odak derinliği 7 kilometre gibi sığ olan depremlerde, sismik dalgaların (P dalgaları) yeryüzüne çok hızlı ulaşıp akustik bir enerjiye dönüştüğünü ve bunun da “yeraltı patlaması” veya “kamyon geçişi” gibi bir ses olarak algılandığını belirtiyor. Yeniyapan, Esenköy ve Kömür gibi kırsal yerleşimlerde yaşayan vatandaşlar, saniyelik de olsa bu sesi ve ardından gelen sarsıntıyı net bir şekilde tecrübe etti.

Fay Hatlarının Kavşak Noktası: Göksun

Kahramanmaraş’ın Göksun ilçesi, jeolojik konumu itibarıyla Türkiye’nin en karmaşık ve aktif tektonik yapılarından birinin üzerinde oturuyor. Doğu Anadolu Fay Hattı ile Ölü Deniz Fay Hattı’nın etkileşim sahasında ve özellikle Savrun Fayı ile Çardak Fayı gibi tarihsel olarak hareketli kırıkların kesişim noktasında bulunması, bölgeyi sismik açıdan sürekli “uyanık” tutuyor.

Bugün saat 13:19’da meydana gelen 4.0 büyüklüğündeki Kahramanmaraş deprem aktivitesi, bölgenin yer kabuğundaki stres transferinin ve enerji boşalımlarının hala devam ettiğinin bir göstergesi. Jeofizik mühendisleri, ana fay hatları üzerindeki büyük enerjili depremlerin ardından, bölgedeki tali (ikincil) fayların da zaman zaman harekete geçerek bu tür orta şiddetli sarsıntılar üretebildiğini hatırlatıyor. Bu sarsıntı, ana bir depremin habercisi olmaktan ziyade, bölgenin doğal sismik döngüsünün olağan bir parçası olarak değerlendiriliyor.

Tedbir Elden Bırakılmamalı

Her ne kadar 4.0 büyüklüğü, modern ve sağlam binalar için yıkıcı bir risk teşkil etmese de, deprem gerçeği Türkiye’nin bir numaralı gündem maddesi olmaya devam ediyor. Özellikle kırsal bölgelerdeki yığma yapılar veya kerpiç evler, bu tür sarsıntılarda yorulabiliyor. Yetkililer, vatandaşların hasarlı olduğu bilinen binalardan uzak durmaları ve resmi makamların (AFAD, Kandilli Rasathanesi) açıklamalarına itibar etmeleri konusunda uyarılarda bulunuyor.

Depremin gündüz saatlerinde olması, paniğin büyümesini engellerken, vatandaşların açık alanlara güvenle çıkabilmesine olanak tanıdı. Şu an için bölgeden herhangi bir can veya mal kaybı haberi ulaşmamış olması en büyük teselli kaynağı. Ancak yerin kilometrelerce altındaki levhaların bu bitmeyen dansı, bizlere her sarsıntıda aynı mesajı veriyor: “Depremle yaşamayı öğrenmek, sadece bir slogan değil, hayati bir zorunluluktur.”

Göksun ve çevresindeki vatandaşlarımıza geçmiş olsun dileklerimizi iletiyor, gelişmeleri anlık olarak takip etmeye devam ediyoruz.

Kaynak : https://deprem.afad.gov.tr/